Θεωρία παιγνίων Νο1 : #Ασεπιτες2008 και ΥΠΑΙΘΑ

 

Η οικονομική θεωρία παιγνίων, που εστιάζει στις στρατηγικές αποφάσεις των ατόμων ή των ομάδων σε περιπτώσεις όπου η έκβαση εξαρτάται όχι μόνο από τις δικές τους αποφάσεις αλλά και από τις αποφάσεις των άλλων, προσφέρει ένα ισχυρό πλαίσιο για την ανάλυση της αδικίας που βιώνουν οι εκπαιδευτικοί που συμμετείχαν στον διαγωνισμό ΑΣΕΠ του 2008. Στην προκειμένη περίπτωση, οι αποφάσεις και οι στρατηγικές τόσο των εκπαιδευτικών όσο και του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων, Αθλητισμού και Νεολαίας (ΥΠΑΙΘΑ) παίζουν κρίσιμο ρόλο.

Οι εκπαιδευτικοί του ΑΣΕΠ 2008 βρίσκονται σε μια κατάσταση "παιχνιδιού" με το ΥΠΑΙΘΑ, όπου κάθε πλευρά παίρνει αποφάσεις που επηρεάζουν τις άλλες. Σε αυτό το πλαίσιο, μπορούμε να εντοπίσουμε δύο σημαντικές έννοιες της θεωρίας παιγνίων: την "ασύμμετρη πληροφόρηση" και τα "παιχνίδια μηδενικού αθροίσματος".

1.     Ασύμμετρη Πληροφόρηση: Στην περίπτωση των εκπαιδευτικών του ΑΣΕΠ 2008, η ασύμμετρη πληροφόρηση αναφέρεται στη διαφορά στη γνώση και πληροφόρηση μεταξύ των συμμετεχοντων – επιτυχόντων εκπαιδευτικών και του ΥΠΑΙΘΑ. Οι εκπαιδευτικοί δεν είχαν πλήρη πρόσβαση ή κατανόηση των κριτηρίων και των διαδικασιών που θα ακολουθούνταν, κάτι που τους έθεσε σε μειονεκτική θέση. Το ΥΠΑΙΘΑ, από την άλλη πλευρά, είχε πλήρη γνώση των αντισυνταγματικών διαδικασιών και των αλλαγών που σκόπευε στην πορεία να κάνει, κάτι που επηρέασε αρνητικά την αξιοπιστία και τη διαφάνεια της διαδικασίας.

2.     Παιχνίδια Μηδενικού Αθροίσματος: Σε αυτή την περίπτωση, οι διαθέσιμες θέσεις για διορισμό ήταν περιορισμένες ωστόσο η επιτυχία στον γραπτό ΑΣΕΠ εξασφάλιζε στον επιτυχόντα πρόσληψη ως αναπληρωτή εκπαιδευτικό τουλάχιστον μέχρι και τον επόμενο γραπτό ΑΣΕΠ εκπαιδευτικών, και έτσι η επιτυχία ενός εκπαιδευτικού σήμαινε πως θα εργαζόταν έναντι κάποιου συναδέλφου του που δεν είχε επιτύχει ή συμμετάσχει στον γραπτό διαγωνισμό – εκτός κ αν οι ανάγκες σε κάποιον εκπαιδευτικό κλάδο υπερέβαιναν τον αριθμό επιτυχόντων οπότε τότε προσλαμβάνονταν κ από τους πίνακες της προϋπηρεσίας. Αυτή η ανταγωνιστική φύση της διαδικασίας δημιουργεί μια κατάσταση μηδενικού αθροίσματος, όπου το κέρδος ενός μέρους είναι άμεσα συνδεδεμένο με την απώλεια του άλλου. Εδώ, λοιπον, το ΥΠΑΙΘΑ φροντισε να βάλει στο «παιχνίδι» και τους αποτυχόντες ή μη συμμετέχοντες σε γραπτο διαγωνισμό και να αντιστρέψει υπέρ τους το μηδενικό άθροισμα, αποκλείοντας με αντισυνταγματικό τρόπο τους #Ασεπιτες2008 από την εξίσωση. Η έλλειψη διαφάνειας από το ΥΠΑΙΘΑ μπορεί να έχει ενισχύσει την αίσθηση της αδικίας, καθώς οι #Ασεπιτες2008 νιώθουν ότι αγωνίζονται σε ένα άδικο παιχνίδι με προκαθορισμένα αποτελέσματα.

Το ΥΠΑΙΘΑ, από την πλευρά του, μπορεί να διαλαλεί ότι λαμβάνει αποφάσεις με γνώμονα το δημόσιο συμφέρον και την καλύτερη δυνατή χρήση των πόρων. Ωστόσο, η έλλειψη διαφάνειας και η ασαφής επικοινωνία με τους εκπαιδευτικούς δημιούργησαν ένα περιβάλλον δυσπιστίας και αίσθησης αδικίας. Επιπλέον, το ΥΠΑΙΘΑ, επιλέγοντας να αρνηθεί τους διορισμούς και να μην παραδεχτεί το πλήθος των αντισυνταγματικών διατάξεών του, επιδιώκει να εξυπηρετήσει άλλες πολιτικές σκοπιμότητες, εις βάρος των επιτυχόντων #Ασεπιτες2008. 

Αυτός ο τρόπος διαχείρισης μπορεί να ερμηνευτεί μέσω της θεωρίας παιγνίων ως μια στρατηγική κίνηση που επιτρέπει στο ΥΠΑΙΘΑ να διατηρεί τον έλεγχο των διαδικασιών και των αποτελεσμάτων, ακόμη και εις βάρος της δίκαιης μεταχείρισης των επιτυχόντων εκπαιδευτικών #Ασεπιτες2008.